12 Kasım 2018 - Pazartesi
Basın Duyuruları
Anasayfa » Makaleler » Kamu İhale Hukuku » Makaleler » İhaleye Fesat Karıştırma Suçu

İhaleye Fesat Karıştırma Suçu

İhaleye Fesat Karıştırma suçuna vücut veren eylemler Türk Ceza Kanunu’nun 235. maddesinde tahdidi biçimde sayılmıştır. Kanunda suçun varlığı için aranılan şartlar taşınmıyorsa suçun varlığından da söz edilemez ve cezalandırma da söz konusu olmaz. İhaleye fesat karıştırma suçu ancak kasten işlenebilir. Taksirle işlenmesi olanağı bulunmamaktadır Suçun maddî unsuru “fesat karıştırma” fiilidir:Hileli davranışlarla fesat karıştırma; ihaleye katılma yeterliliğine veya koşullarına sahip olan kişilerin ihaleye veya ihale sürecindeki işlemlere katılmalarına engellemek,4734 sayılı Kanun madde 10/4, madde 11, madde 17. maddeleri uyarınca ihaleye katılamayacak olmasına rağmen ihaleye katılmanın sağlanması, teklif edilen malların şartnameye aykırı kabulü yahut reddi eylemleri ile gerçekleşir.

Tekliflerle ilgili olup da ihale mevzuatına veya şartnamelere göre gizli tutulması gereken bilgilere başkalarının ulaşmasını sağlamak ihaleye fesat karıştırmak sayılır (bkz. 4734 sayılı Kanun madde 61)

Cebir veya tehdit kullanmak suretiyle ya da hukuka aykırı diğer davranışlarla, ihaleye katılma yeterliğine veya koşullarına sahip olan kişilerin ihaleye, ihale sürecindeki işlemlere katılmalarını engellemek ihaleye fesat karıştırma sayılır.

Yargıtay 5.CD’nin 17.03.2011 tarih ve 2011/272-2011/2087 sayılı kararı[1] salt hukuka aykırı bir davranışın da, ayrıca bir suç teşkil etmese dahi, fesat karıştırma suçunu oluşturacağı yönündedir:

“…tekliflerinin kabul görmemesi üzerine katılan ve arkadaşlarının binaya girişlerini önlerine geçmek, kollarını tutmak suretiyle engelledikleri, katılanın içeri girip ihale komisyonuna teklifi verdiğinde ise komisyon başkanının ihale saatini bir dakika geçtiğini belirterek teklif zarfını almadığı, sanıkların bu şekilde cebir ve hukuka aykırı davranışlarla katılanın ihaleye katılmasını engellediklerinin…

İhaleye katılmak isteyen veya katılan kişilerin ihale şartlarını ve özellikle fiyatı etkilemek için aralarında açık veya gizli anlaşma yapmaları ihaleye fesat karıştırma sayılır. İhaleye katılan firmalar, ihaleden çekilmiş iseler açık anlaşmadan,ihaleye girmelerine karşın,bir firmayı koruyacak şekilde teklif vermeleri durumunda ise gizli anlaşmadan söz edilir.

Kartel olarak tanımlanan bu oluşumlar[2], aralarında anlaşarak danışıklı teklifte bulunma[3], rakipleri dışlama, anlaşarak ihaleye girmekten kaçınma amaçlı rekabeti ihlal eden faaliyette bulunabilirler. Bu eylemler nedeniyle 4054 sayılı Kanun ile idari yıllık gayri safi gelirlerinin yüzde onuna kadar idari para cezası da öngörülmüştür[4].

Suçun oluştuğunun kabulü için Yargıtay’ın;

“Teklifin mutlaka fiyatları etkilemek için varılan anlaşmadaki miktar olması[5]

“Rekabetin anlaşma nedeniyle engellenmiş olması ve ihalenin tarafların yaptıkları anlaşmaya uygun sonuçlanmış olması[6]

görüşmelerin rekabeti engelleyen anlaşma ve uzlaşma isteği sonucu gerçekleştirildiğinin duraksamasız belirlenmesini[7].

Şartlarını bir arada aradığı görülmektedir Yine,  firmalarca bir anlaşma dâhilinde verildiği ileri sürülen teklif mektuplarının bu firmalar tarafından verilip verilmediğinin, verilmişse içeriklerinin doğru olup olmadıkları hususunda firma yetkililerinin tanık olarak dinlenmeleri, teklif mektuplarındaki yazı, imza ve kaşelerin teklifi veren firmalar ve firma yetkililerinin eli mahsulü olup olmadığının, araştırılması gerektiği ve bu hususların yerine getirilmemiş olmasının Yargıtay tarafından bozma nedeni yapıldığı görülmektedir.

İhaleye fesat karıştırma sayılan eylemler, sonuçta bir zarar meydana gelmemiş olsa bile eylemler cezalandırılır. İhaleye fesat karıştırma sonucunda ilgili kamu kurumu veya kuruluşu açısından bir zarar meydana gelmiş ise, ceza yarı oranında artırılır[8].


[1] Kararın kısaltılmış metni için bkz. TUĞRUL Ahmet Ceylani (Yargıtay 5. Ceza Dairesi Başkanı), İhaleye Fesat Karıştırma ve Rüşvet Suçları, Ankara 2011.

[2] ARSLAN Çetin( Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı) İhaleye Fesat Karıştırma Suçu, Adalet Yayınevi, Ankara 2010, s.170 vd.

[3] Başbakanlık Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışmayı Teşvik Fonu tarafından düzenlenen ilköğretim okullarına süt temini ve dağıtımına yönelik ihaleye katılımda danışıklı fiyat teklifinde bulunmak suretiyle toplam ihale miktarı ve bedelini aralarında eşit şekilde paylaşarak bir anlaşma yapmak suretiyle 4054 sayılı Rekabet Kanun’un 4. maddesini ihlal ettikleri konusunda re’sen Rekabet Kurulu ihaleye teklif veren firmalar hakkında Soruşturma açmıştır (bakınız , Rekabet Kurulu Kararları- Dosya Sayısı :2002-3-25 (Soruşturma),Karar Sayısı :0636/464-126-Karar Tarihi :26.5.2006) Rekabet Ek Kitabı  s.16 http://www.scribd.com/doc/80756898/Rekabet-El-Kitabi

[4] Bkz. 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun (RG:13 Aralık 1994 – Sayı: 22140), madde 16.

[5] Yargıtay 5. Ceza Dairesi, 06.10.2010 T., 2009/13644 E., 2010/7252 K. sayılı kararı, Bkz. age, s. 102. Buradan hareketle tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması halinde suçun oluşmayacağı hakkında, ARSLAN, s.172

[6] Yargıtay Ceza Genel Kurulu Başkanlığı’nın 22.12.2009 gün ve 2009/9-93E., 2009/308K sayılı kararı. Ayrıca bkz, age. s.201 dn.113. Yargıtay Ceza Genel Kurulu Başkanlığı’nın 22.12.2009 gün ve 2009/9-93E., 2009/308K sayılı kararı.

[7] Yargıtay 5. Ceza Dairesi’nin 16.03.2009 T., 2008/15009 E., 2009/3152 K sayılı kararı.

[8] Kamu zararı hakkında detaylı bilgi için bkz. Yargıtay Ceza Genel Kurulu Kararı, 17.04.2007 T., 2007/4-88 E.  2007/94 K.

Kaynakça: TUĞRUL Ahmet Ceylani (Yargıtay 5. Ceza Dairesi Başkanı), İhaleye Fesat Karıştırma ve Rüşvet Suçları, Ankara 2011;ARSLAN Çetin( Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı) İhaleye Fesat Karıştırma Suçu, Adalet Yayınevi, Ankara 2010; MERAN Necati İhaleye Fesat Karıştırma ve Edimin İfasına Fesat Karıştırma Suçları, Ankara 2011

Bu makaleden kısa alıntı yapmak için alıntı yapılan yazıya aşağıdaki ibare eklenmelidir :

“İhaleye Fesat Karıştırma Suçu” başlıklı makalenin tüm hakları yazarları Avukat Ayşen GÜLER ve Avukat Metin ÖZDERİN’e  aittir ve makale, yazarı tarafından Özderin Avukatlık Bürosu (http://www.metinozderin.av.tr ) kütüphanesinde yayınlanmıştır.

Bu ibare eklenmek şartıyla, makaleden Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa uygun kısa alıntılar yapılabilir, ancak yazarının izni olmaksızın makalenin tamamı başka bir mecraya kopyalanamaz veya başka yerde yayınlanamaz.

Share

Cevapla

Copy Protected by Chetan's WP-Copyprotect.
Free WordPress Themes - Download High-quality Templates